कोणार्क मंदिर (10 ची नोट) #shorts #aparichititihaas #marathi

Summary

Key Points

• कोणार्क सूर्यमंदिर साधारण 1250 मध्ये गंगराजवंशातील राजा नरसिंहदेव पहिला यांने बांधले होते. 0:10
• 17 व्या शतकात पोर्तुगीजांनी हे चुंबक उद्ध्वस्त केले, ज्यामुळे मंदिराचा मुख्य भाग हळूहळू पडझडीस लागला. 0:22
• हे मंदिर सूर्यदेवाच्या उपासनेसाठी उभारले गेले होते आणि त्याला सूर्याच्या रथाचा आकार दिला गेला होता, ज्याला 24 चाके आणि सात घोडे आहेत. 0:27
• या मंदिरातील चाकांच्या कडांचा वापर करून प्राचीन काळी लोक वेळ मोजायचे, ज्यामुळे हे जगातील सर्वात जुन्या सनडायल्सपैकी एक आहे. 0:42
• काळसर रंगाच्या दगडात बांधलेली ही भव्य वास्तू युरोपियन जहाजांना समुद्रातून दिसायची, पण त्यांना ती काय आहे हे कळत नसल्याने ते याला 'ब्लॅक पगोडा' म्हणत. 1:01
• प्राचीन भारतातले हे पहिले मंदिर होते ज्याचे बांधकाम लोखंडी सळ्या वापरून करण्यात आले होते आणि काही इतिहासकारांनुसार यात 63 टन चुंबक वापरले गेले होते. 1:09
• या मॅग्नेटिक फोर्समुळे गाभऱ्यातली सूर्यदेवाची मूर्ती हवेत तरंगायची असे म्हटले जाते, पण या चुंबकांमुळे जहाजांना दिशा शोधण्यात अडथळे येऊ लागले. 1:34
• या मंदिराचे जबरदस्त कोरीव काम पाहून रवींद्रनाथ टागोर म्हणाले होते की, 'इथे दगडाची भाषा माणसाच्या भाषेपेक्षाही श्रेष्ठ आहे.' 1:42
• आपल्या या सूर्य मंदिराला 1984 मध्ये युनेस्कोने जागतिक वारसास्थळाचा दर्जा दिला. 1:53